
Marcin Darmas — Projekt musicalu poświęconego aborcji, realizowany w ramach stypendium Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, wywołał gorącą debatę w internecie. Kontrowersje rozgorzały po publikacji jednego z utworów autorstwa Jasia Kapeli, który sam zaprezentował go w sieci. Sprawą zajął się również nasz redakcyjny kolega, dziennikarz Zero.pl, Jacek Prusinowski.
Projekt musicalu poświęconego aborcji, realizowany w ramach stypendium Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, wywołał gorącą debatę w internecie. Kontrowersje rozgorzały po publikacji jednego z utworów autorstwa Jasia Kapeli, który sam zaprezentował go w sieci. Sprawą zajął się również nasz redakcyjny kolega, dziennikarz Zero.pl, Jacek Prusinowski.

Jacek Prusinowski w rozmowie z Jasiem Kapelą. (fot. Kanał Zero)
Przypomnijmy: Kapela w 2025 r. otrzymywał miesięczne wsparcie w wysokości 5 tys. zł brutto na realizację projektu obejmującego stworzenie libretta oraz piosenek do musicalu. Jak deklaruje, przedsięwzięcie zostało ukończone. Powstały teksty oraz 32 utwory opisujące historię aborcji w Polsce.
Dyskusję zapoczątkowało nagranie, w którym Kapela wykonuje jedną z piosenek. Materiał szybko rozprzestrzenił się w mediach społecznościowych, wywołując falę krytyki. Zarówno wobec formy wykonania, jak i treści utworu.
Sam autor podchodzi do sprawy z dystansem. Przyznaje, że nie jest wokalistą i jego interpretacja mogła nie przypaść odbiorcom do gustu. Zaznacza jednocześnie, że jego teksty były wcześniej wykonywane przez znanych artystów i spotykały się z lepszym odbiorem. W jego ocenie negatywne reakcje wynikają przede wszystkim z osobistych gustów.
Resort kultury podkreśla, że stypendia przyznawane są na podstawie oceny projektu, a nie jego ostatecznej formy. W tym przypadku wniosek został pozytywnie oceniony przez niezależnych ekspertów jeszcze przed powstaniem utworów.
Przedstawiciele ministerstwa zaznaczają, że procedura przebiegła zgodnie z regulaminem, a ocena miała charakter merytoryczny.
Kapela odpiera zarzuty, wskazując, że wsparcie państwa dla kultury powinno obejmować także projekty nieoczywiste i eksperymentalne. Jego zdaniem finansowanie sztuki nie powinno być uzależnione wyłącznie od popularności czy powszechnej akceptacji.
Podkreśla również, że przyznane środki umożliwiły mu regularną pracę nad projektem, który – jak twierdzi – ma szansę trafić na scenę teatralną. Trwają rozmowy dotyczące ewentualnej realizacji musicalu.
W swoim komentarzu na Kanale Zero, Jacek Prusinowski dziwił się, że pomimo deficytu, rosnących nakładów budżetowych na wojsko, wysokich cen paliw, polskie państwo stać na finansowanie artystycznych projektów Jasia Kapeli. Nasz redakcyjny kolega nawet zadzwonił do autora, aby zapytać go o szczegóły projektu, m.in. ile czasu spędził nad tworzeniem libretta.
Na wstępie, dziennikarz lojalnie ostrzegł swojego rozmówcę, że rozmowa jest nagrywana i może zostać użyta w materiale wideo.
Kapela na platformie X zarzucił Prusinowskiemu brak profesjonalizmu oraz nieprzestrzeganie etycznych zasad dziennikarskiego rzemiosła. Autor aborcyjnego musicalu minął się jednak z prawdą. Na dowód dziennikarz Zero.pl zamieścił na portalu X fragment wywiadu, w którym wyraźnie informuje Kapelę o tym, że rozmowa może zostać wykorzystana w formie artykułu bądź materiału wideo.
Sprawa Kapeli wpisuje się w szerszą debatę o zasadności finansowania projektów artystycznych z publicznych pieniędzy. Po publikacji rozliczeń stypendialnych pojawiły się pytania o efekty wielu innych przedsięwzięć.
Wśród nich znalazły się m.in. projekty dokumentujące lokalne tradycje, badania nad tańcami ludowymi, reportaże literackie czy działania promujące zapomnianych twórców. Część z nich miała charakter niszowy i trafiła do ograniczonego grona odbiorców.
Krzysztof Stanowski
Online
Pogadajmy na serio o Polsce. O czym chcesz porozmawiac?